Çoğu hayvan gibi, insanlar da ilk yıllarında nedensiz ve doğal bir etkinlikle tanımlanırlar, biz buna oyun diyoruz. İnsan olmayan türlerdeki eşlerde bu genellikle kaba ve itişmeli bir biçimdedir. Çocuklarda bu temel fiziksel etkinlik yerini kısa zamanda daha girift olan, örneğin keşifçi rol oyunlarına ve öyküsel oyunlara bırakır. Bunun dil gelişiminin gerçek anlamda gelişmeğe başladığı evre oluşu bir tesadüf değildir.

Görünüşe rağmen, oyun sadece eğlence değildir. Hem doğaçlama hem güdümlenmiş oyunların (yani yetişkinlerin oynattığı) sözcük bilgisinde belirgin kazanımlara, artan beyinsel ve sosyal becerilere, güçlü bir yaratıcı düşünceye, ertelemeyi tolere etme ve öfkeyi kontrol etme kapasitesinin artışına dair güvenilir kanıtlar var.

Biçimi ne olursa olsun, doğaçlama etkinliklere katılmak çocuğun uzun vadeli gelişimi için temeldir. Değerce diğerlerinden zayıf bir doğaçlama etkinlik mevcut değildir. Araştırmalar tüm biçimlerin kavrayış gelişimine (öğrenme ve sorun çözme), sosyal gelişim (diğerleriyle etkileşim), fiziksel gelişim (kas kontrolü) ve duygusal gelişime (diğerlerinin hislerini anlayabilme) katkısı olduğunu gösteriyor..

Son elli yıldır bazı kuramcılar ‘uygulayarak öğrenmek’ ya da ‘deneyerek öğrenmek’ üzerine çok olumlu şeyler söylediler. Tanınmış İsviçreli psikolog Jean Piaget, normal çocuk gelişimi üzerine yaşamsal bir unsur olarak sonuçlandırdığı geniş araştırmasıyla bu kişilerin başında geiyor. Piaget, fiziksel açık hava oyunlarının çocuğa kaslarını ve akciğerlerini çalıştırma şansı verdiği kadar, onların hayal güçlerini ve sosyal katılımcılığını genişlettiğini ortaya koydu (Piaget, 1962).

Ayrıca, Amerikan Pediatri Akademisi’nin yakın tarihteki bir raporunda ‘Oyunun, çocukların yaratıcılıklarını kullanmalarına olanak tanırken hayal güçleri, becerileri, fiziksel, kavrayış ve duygusal sağlamlıklarını’ geliştirdiği belirtildi (American Academy of Pediatrics, 2006, p3). Benzer sonuçlar veren, kendimizinkiler dahil daha birçok çalışma sıralayabiliriz.

Çocuklarla yaptığımız çalışmada, deneyle öğrenmenin faydalarını kendi gözlerimizle gördük. Her tür çevreden aileyle çalışıyoruz ve tekrar tekrar aynı sonuçları elde ediyoruz. Kendileri için araştırmaya, yaratmaya ve keşfetmeye daha çok zaman ve özgürlük tanındığında, çocuklar daha ileri dil becerileri, üstün kavrayış yetenekleri, gelişmiş sosyal etkileşim, irade ve daha iyi fiziksel yetenekler geliştiriyorlar.

Bunlar hep çok iyi haberler. Peki ya anneler bize en çok ne için teşekkür ediyor? Çocuklarının çok daha mutlu göründüğü için…